คู่รักวางแผนมีลูก พร้อมไอคอนวิตามิน ดัมเบล งดสูบบุหรี่ และแฟ้มสุขภาพ ข้อความ อยากมีลูกเตรียมร่างกายอย่างไร ทั้งคุณพ่อและคุณแม่ โดย พญ. อภิชญา ผงกิจพิพัฒน์
คู่รักวางแผนมีลูก พร้อมไอคอนวิตามิน ดัมเบล งดสูบบุหรี่ และแฟ้มสุขภาพ ข้อความ อยากมีลูกเตรียมร่างกายอย่างไร ทั้งคุณพ่อและคุณแม่ โดย พญ. อภิชญา ผงกิจพิพัฒน์

อยากมีลูก เตรียมร่างกายอย่างไรทั้งคุณพ่อและคุณแม่

สรุป: เพราะการมีลูกเป็นเรื่องของ “เราสองคน”

สุขภาพ พฤติกรรม โรคประจำตัว และปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อมของทั้งสองฝ่าย ล้วนมีผลต่อโอกาสตั้งครรภ์และสุขภาพของลูก เมื่อว่าที่คุณพ่อและคุณแม่เริ่มดูแลตัวเองไปพร้อมกัน ตั้งแต่ก่อนเห็นสองขีด เท่ากับเราได้เริ่มดูแลสุขภาพของลูกน้อย ตั้งแต่วันที่เขายังไม่เกิดขึ้นมา และนั่นอาจเป็นของขวัญชิ้นแรกที่ดีที่สุดที่พ่อกับแม่เตรียมไว้ให้เขา

อินโฟกราฟิก Checklist เตรียมความพร้อมก่อนตั้งครรภ์: คุณแม่ ตรวจสุขภาพและโรคประจำตัว ทบทวนยาที่ใช้อยู่ ตรวจวัคซีนและภูมิคุ้มกัน เริ่มทานโฟลิก ดูแลน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ งดบุหรี่และหลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์ · คุณพ่อ ตรวจสุขภาพและโรคประจำตัว งดบุหรี่และหลีกเลี่ยงสารเสพติด จำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ ดูแลน้ำหนักและออกกำลังกาย หลีกเลี่ยงความร้อนและสารเคมีอันตราย ทบทวนยาหรือฮอร์โมนที่ใช้อยู่
อินโฟกราฟิก Checklist เตรียมความพร้อมก่อนตั้งครรภ์: คุณแม่ ตรวจสุขภาพและโรคประจำตัว ทบทวนยาที่ใช้อยู่ ตรวจวัคซีนและภูมิคุ้มกัน เริ่มทานโฟลิก ดูแลน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ งดบุหรี่และหลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์ · คุณพ่อ ตรวจสุขภาพและโรคประจำตัว งดบุหรี่และหลีกเลี่ยงสารเสพติด จำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ ดูแลน้ำหนักและออกกำลังกาย หลีกเลี่ยงความร้อนและสารเคมีอันตราย ทบทวนยาหรือฮอร์โมนที่ใช้อยู่

Checklist ในการเตรียมความพร้อมก่อนตั้งครรภ์

1. Checklist คุณแม่

  • ตรวจสุขภาพและโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง หรือโรคไทรอยด์ และควบคุมโรคให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสมก่อนตั้งครรภ์[1,2]
  • ทบทวนยาทุกชนิดที่ใช้อยู่ ทั้งยาที่แพทย์สั่ง ยาซื้อเอง อาหารเสริม และสมุนไพร เพราะยาบางชนิดอาจมีผลต่อการตั้งครรภ์ และเป็นอันตรายต่อทารก[1,2]
  • ตรวจสอบวัคซีนและภูมิคุ้มกัน โดยเฉพาะหัดเยอรมันและอีสุกอีใส หากยังไม่มีภูมิ ควรฉีดก่อนตั้งครรภ์ และเว้นอย่างน้อย 1 เดือนก่อนพยายามตั้งครรภ์[1,2]
  • เริ่มรับประทานโฟลิกแอซิด 400 ไมโครกรัมต่อวัน อย่างน้อย 1 เดือนก่อนตั้งครรภ์ สำหรับผู้ที่มีความเสี่ยงสูงอาจต้องใช้ขนาดสูงกว่าตามคำแนะนำของแพทย์[1,2]
  • ดูแลน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์เหมาะสม เพราะทั้งน้ำหนักตัวที่มากและน้อยเกินไปอาจส่งผลต่อภาวะเจริญพันธุ์และการตั้งครรภ์[1,2]
  • งดบุหรี่และหลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์ ไม่มีปริมาณแอลกอฮอล์ที่ปลอดภัยในการตั้งครรภ์ จึงควรงดตั้งแต่เริ่มวางแผน[1-3]
  • คัดกรองโรคติดเชื้อและพาหะทางพันธุกรรม เช่น ตับอักเสบบี โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ และพาหะธาลัสซีเมีย ซึ่งแพทย์อาจแนะนำให้ตรวจทั้งคู่[1,2]

เคล็ดลับ: หากมีประจำเดือนผิดปกติ เคยแท้งหลายครั้ง มีโรคประจำตัว หรือมีประวัติโรคพันธุกรรมในครอบครัว ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเริ่มพยายามตั้งครรภ์[1,2]

2. Checklist คุณพ่อ

สุขภาพและพฤติกรรมของคุณพ่อมีความสัมพันธ์กับทั้งภาวะเจริญพันธุ์และผลลัพธ์บางประการของการตั้งครรภ์[2]

  • ตรวจสุขภาพและโรคประจำตัว โดยเฉพาะโรคที่อาจส่งผลต่อระบบสืบพันธุ์ เช่น เบาหวาน หรือภาวะฮอร์โมนผิดปกติ[1,4]
  • งดบุหรี่และหลีกเลี่ยงสารเสพติด การสูบบุหรี่สัมพันธ์กับคุณภาพของอสุจิที่ลดลง และสารบางชนิด เช่น anabolic steroids อาจรบกวนการสร้างอสุจิ[3,4]
  • จำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ เพราะการดื่มในปริมาณมากอาจสัมพันธ์กับระดับฮอร์โมนและคุณภาพน้ำเชื้อที่ลดลง[4]
  • ดูแลน้ำหนักและออกกำลังกาย ภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วนมีความสัมพันธ์กับคุณภาพน้ำเชื้อและภาวะเจริญพันธุ์ที่ลดลง[4]
  • หลีกเลี่ยงความร้อนบริเวณอัณฑะเป็นเวลานาน และลดการสัมผัสสารเคมีหรือสารพิษที่อาจกระทบต่อระบบสืบพันธุ์[4]
  • ทบทวนยาหรือฮอร์โมนที่ใช้อยู่ โดยเฉพาะ testosterone หรือ anabolic steroids เพราะอาจกดการสร้างอสุจิและส่งผลต่อภาวะเจริญพันธุ์[1,4]
  • ตรวจคัดกรองโรคติดเชื้อและพาหะพันธุกรรม ตามที่แพทย์แนะนำ[1,2]

สิ่งที่ “ว่าที่คุณพ่อคุณแม่” เริ่มทำได้ตั้งแต่วันนี้

เมื่อสุขภาพของทั้งสองคนพร้อมแล้ว สิ่งที่สำคัญไม่แพ้กันคือ Lifestyle ในชีวิตประจำวัน ไม่จำเป็นต้องรอให้ตั้งครรภ์ก่อนจึงจะเริ่มดูแลตัวเอง ลองเริ่มจากเรื่องง่ายๆ เหล่านี้

  • กินให้ดีขึ้น เลือกอาหารหลากหลาย ครบ 5 หมู่ เพิ่มผัก ผลไม้ และโปรตีนคุณภาพ[1,2]
  • ขยับร่างกายให้สม่ำเสมอ ออกกำลังกายตามความเหมาะสม และหลีกเลี่ยงการนั่งอยู่กับที่เป็นเวลานาน[1]
  • นอนให้พอ พยายามจัดเวลานอนให้สม่ำเสมอ เพราะการพักผ่อนเป็นส่วนหนึ่งของการดูแลสุขภาพโดยรวม[1]
  • สร้างบ้านปลอดบุหรี่ ไม่เพียงงดสูบ แต่ควรหลีกเลี่ยงควันบุหรี่มือสองด้วย[3]
  • ลดแอลกอฮอล์และหลีกเลี่ยงสารเสพติด ทั้งสองฝ่าย โดยเฉพาะช่วงที่เริ่มวางแผนตั้งครรภ์[1-4]
  • คุยกันเรื่องสุขภาพ ทั้งประวัติโรคประจำตัว โรคพันธุกรรมในครอบครัว และเป้าหมายการมีลูก เพื่อเตรียมข้อมูลไปปรึกษาแพทย์[1,2]

เคล็ดลับ: ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนทุกอย่างในวันเดียว ลองเริ่มจาก 1–2 เรื่องที่ทำได้จริงก่อน แล้วค่อย ๆ ปรับไปด้วยกัน

แพทย์หญิงอภิชญา ผงกิจพิพัฒน์ ผู้เขียนบทความ
แพทย์หญิงอภิชญา
ผงกิจพิพัฒน์
เขียนโดย:
สูติ-นรีวิทยา-ทั่วไป
แพทย์หญิงอภิชญา ผงกิจพิพัฒน์ ผู้เขียนบทความ
แพทย์หญิงอภิชญา ผงกิจพิพัฒน์
สูติ-นรีวิทยา-ทั่วไป
แพทย์หญิงอภิชญา ผงกิจพิพัฒน์ ผู้เขียนบทความ
เขียนโดย:
แพทย์หญิงอภิชญา
ผงกิจพิพัฒน์
สูติ-นรีวิทยา-ทั่วไป

เอกสารอ้างอิง

  1. Committee on Gynecologic Practice, American College of Obstetricians and Gynecologists; American Society for Reproductive Medicine. Prepregnancy counseling. Obstet Gynecol. 2019;133(1):e78-e89. doi:10.1097/AOG.0000000000003013.
  2. Centers for Disease Control and Prevention. Planning for Pregnancy. Atlanta, GA: Centers for Disease Control and Prevention; 2026. Updated July 14, 2026.
  3. Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Tobacco or marijuana use and infertility: a committee opinion. Fertil Steril. 2024;121(4):589-603. doi:10.1016/j.fertnstert.2023.12.029.
  4. Centers for Disease Control and Prevention. Infertility: Frequently Asked Questions. Atlanta, GA: Centers for Disease Control and Prevention; 2024. Updated May 15, 2024.

คำถามที่พบบ่อย

ต้องเตรียมทั้งคู่ เพราะสุขภาพ พฤติกรรม โรคประจำตัว และสิ่งแวดล้อมของทั้งสองฝ่ายมีผลต่อโอกาสตั้งครรภ์และสุขภาพของลูก การเริ่มดูแลตัวเองไปพร้อมกันตั้งแต่ก่อนตั้งครรภ์ จึงเหมือนได้เริ่มดูแลลูกตั้งแต่วันแรก
ควรตรวจสุขภาพและควบคุมโรคประจำตัวให้อยู่ในเกณฑ์ ทบทวนยาและอาหารเสริมที่ใช้อยู่ เช็กวัคซีนและภูมิคุ้มกัน เริ่มทานโฟลิก ดูแลน้ำหนักให้เหมาะสม งดบุหรี่และแอลกอฮอล์ และคัดกรองโรคติดเชื้อกับพาหะทางพันธุกรรมตามที่แพทย์แนะนำ
ควรตรวจสุขภาพ งดบุหรี่และสารเสพติด จำกัดแอลกอฮอล์ ดูแลน้ำหนักและออกกำลังกาย หลีกเลี่ยงความร้อนบริเวณอัณฑะเป็นเวลานาน และทบทวนยาหรือฮอร์โมนที่ใช้อยู่ เพราะการสูบบุหรี่ การดื่มหนัก ภาวะน้ำหนักเกิน และการใช้ testosterone หรือ anabolic steroids ล้วนสัมพันธ์กับคุณภาพอสุจิที่ลดลง
กินอาหารให้ครบ 5 หมู่ เพิ่มผัก ผลไม้ และโปรตีนคุณภาพ ออกกำลังกายสม่ำเสมอ นอนให้พอ ทำบ้านให้ปลอดบุหรี่และควันบุหรี่มือสอง ลดแอลกอฮอล์ และคุยกันเรื่องประวัติสุขภาพของทั้งสองฝ่ายก่อนไปพบแพทย์ ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนทุกอย่างในวันเดียว เริ่มจาก 1–2 เรื่องที่ทำได้จริงก่อน
ถ้ามีประจำเดือนผิดปกติ เคยแท้งหลายครั้ง มีโรคประจำตัว หรือมีประวัติโรคพันธุกรรมในครอบครัว

ดูรายละเอียดสินค้าเพิ่มเติม

Share

กดใส่ตะกร้าเลย! รับส่วนลดทันที 20 บาทต่อลัง สำหรับโฟร์โมสต์ โอเมก้า 369 รสจืด ขนาด 180 มล.

สะสมยอดซื้อ เพิ่มระดับสมาชิก รับส่วนลดเพิ่มเติมพิเศษแบบจัดเต็ม

220 ออเดอร์แรก เมื่อซื้อสินค้าครบ 2,990.- รับฟรี! โอเมก้า สมาร์ท นักประดิษฐ์ โต๊ะนักสำรวจ มูลค่า 890.-

สมาชิกสามารถใช้คูปองส่วนลดได้ที่หน้าชำระเงิน เมื่อซื้อสินค้าครบ 1,000 บาทขึ้นไป